Trang chính » Chuyên mục » Ký sự »

Trở về đất tổ

Tác giả : Thích Vạn Lợi

ảnh minh họa

Trăm năm tích đức tu hành,
Chưa lên Yên Tử chưa đành lòng tu. (Thành Quả Tu)

Câu thơ lục bát làm rung động lòng tôi, ở tại thủ đô, nghe mọi người giới thiệu Yên Tử, họ chỉ đọc câu thơ ấy rồi nói ngày mai sư bác sẽ hiểu. Chúng con có giảng giải thì cũng không thể nói hết được.

Trong đời chúng ta, ít ra cũng một lần hành hương chiêm bái thánh tích Phật giáo. Tại sao phải như vậy? Bởi chính mình sẽ tìm ra lời giải đáp trong thực tế chứng nghiệm. Dưới đây, chúng tôi xin giới thiệu về hành trình đi Trúc Lâm Yên Tử, để hướng tâm cho những ai hữu duyên nên một lần chiêm bái thánh địa đệ nhất nước Nam này.

4 giờ sáng, chúng tôi bắt đầu khởi hành từ Hà Nội cho đến 7 giờ chiều mới tới đường vào núi Yên Tử. Xe chúng tôi chạy cong theo chân núi, con đường càng uốn lượn thì tâm trí tôi lại càng nôn nao, có lẽ vì quá mong đợi hòa lẫn niềm vui sướng vô biên, tâm trạng bồn chồn hồi hộp. Càng đi sâu vào bên trong, chúng tôi trực nhận được cảm giác giây phút xả ly, trút bỏ cái gánh nặng của cuộc đời ngũ trược. Đầu tiên chúng tôi xuống suối Giải Oan và đền Trình, theo gót chân tiền nhân xưa kia nơi đây vào năm 1294, ngài Trần Nhân Tông lấy nước trong cam lồ rửa sạch trần cấu để vào đất Phật. Vào năm ấy, nơi đây muôn đời chứng kiến một vị xuất trần thượng sĩ:

Đức vua lìa bỏ chốn triều ca
Xuống tóc vào trong nơi sâu xa.
Yên Tử quyết lòng tầm Phật tánh
Thực hành hoài bão chí xuất gia.

Xa lìa vợ đẹp con ngon, cung vàng điện ngọc giữa tiếng reo hò chúc tụng của muôn dân bá tánh, sau hai lần đại thắng đại quân Mông-Nguyên hùng mạnh vào năm 1285 -1288… Người lên Trúc Lâm quyết chí cầu đạo nghiệp, tầm quả vị Phật để đi vào lòng dân tộc, hoá độ chúng sanh thoát khỏi luân hồi khổ não, thực hành hạnh nguyện Bồ tát. Tất cả chúng tôi làm lễ, lặng im hồi tưởng một thời hào hùng đã qua và một thời để nhớ.

Theo thông lệ miền Bắc, lễ trình ở đình xong, chúng tôi đến Hoa Yên, đường thì xa khó trèo, quĩ thời gian hạn hẹp nên quyết định sử dụng cáp treo, để dưỡng sức tiếp tục hành trình chiêm bái thánh tích, chinh phục đỉnh chùa Đồng cao hơn 1000m. Toa tàu dần dần rời điểm xuất phát đưa du khách vào sâu trong rừng rậm, trên nhìn xuống bơ vơ lạc lỏng trong khoảng không gian bao la như cánh chim nhỏ bé đang định vị tổ ấm. Điểm dừng chỉ được một phần ba đoạn đường, chúng tôi mới thật sự vào cuộc du hành bằng chính đôi chân của mình. Từng bước từng bước trên cấp đá trơn trợt, bé chỉ đủ bàn chân dẫn chúng tôi xuyên suốt đoạn đường dài. Hai bên lề, lá trúc xoè bao phủ, lung lay vẩy gọi, cẩn thận chúng tôi cũng đến quần thể tháp tổ sư và đệ nhất tổ Trúc Lâm Yên Tử, chiêm ngưỡng bảo tháp chạm trổ bằng đá ngọc thạch tuyệt mỹ, nơi bảo vệ kim thân vị vua nước Nam, khiến cho du khách thập phương không khỏi bùi ngùi xúc động.
Tôi không đủ phước duyên sang Ấn Độ chiêm bái Tứ động tâm, chưa biết được cảm xúc đến thánh địa ấy thế nào, chỉ nghe quý thầy pháp hữu kể lại, nhưng đến nơi đây đứng trước tháp tổ âm vang bài kệ trước lúc tổ sư viên tịch vào ngày mùng 1 tháng 11 năm 1308 vọng lại:

Nhất thiết pháp bất sanh
Nhất thiết pháp bất diệt
Nhược như năng thị giải
Chư Phật thường hiện tiền
Hà khứ lai chi hữu.

Chúng tôi cũng như tất cả mọi người trào dâng niềm cảm xúc khó diễn tả, một sự ấn chứng mặc định, một niềm tin mãnh liệt vào khả năng tự giác ngộ của mình và mọi người. Chúng tôi đi nhiễu quanh tháp ba vòng, lạy bảo tháp rồi tiếp tục cuộc hành trình lên Hoa Yên, nơi thiền sư tu tập, rất tiếc chùa bị thời gian và chiến tranh tàn phá hư hoại rất nhiều, nhưng du khách vẫn hình dung thời đại vàng son của Phật giáo Lý – Trần, thấy đấng Điều Ngự Giác Hòang, con người tinh thông cả văn học, nghệ thuật, kinh tế, chính trị, kiến trúc, hội hoạ… Vị vua anh minh, vị thiền sư chứng đạo và thiền phái trúc Lâm Yên Tử đơm hoa kết trái muôn đời.

Thân quan trọng không bằng chí đạo
Trần Nhân Tông khởi giáo Hoa Yên
Trúc Lâm sư tổ nguồn thiền
Văn kinh tâm Phật lưu truyền sử sanh.
(Nguyễn Văn Thọ)

Chúng tôi tiếp tục theo lối đá lên xuống trơn trợt, vào sâu trong thung lũng cây cối um tùm, sương mù dày đặc, tầm nhìn xa khoảng 20m phong cảnh u huyền tỉnh mịch, mặc dù người hành hương rất đông. Mọi người đều dùng gậy để trợ lực, nhưng chúng tôi là những con người đất võ Bình Định có nội lực thiền gia nên không cần chi cho vướn. Theo kinh nghiệm, mắt chỉ nhìn cách đất một mét và hít thở thật sâu, phải giữ chánh niệm để chú ý khỏi bị trược ngã và không bị chán nãn, vì nếu nhìn lên thấy hun hút mịt mù. Các đoàn khác đi từ 5 giờ sáng đã về, miệng luôn niệm “Nam mô A Di Đà Phật”; thấy chúng tôi, họ cung kính chào một cách trịnh trọng. Chúng tôi như tiếp nhận thêm năng lượng cố gắng vượt qua trở ngại đến Bảo Sái, chùa mang tên vị thiền sư xuất gia làm đệ tử ngài Trần Nhân Tông, gần 12 giờ trưa chư Thượng toạ quyết định làm lễ cúng ngọ Phật trong bảo điện trước tượng Đức Điều Ngự nhập Niết bàn theo nghi lễ Bình Định.

Tiếng tụng kinh ngân vang, giọng tán Phật du dương vi diệu làm cho không khí càng thêm trang nghiêm long trọng. Phật tử thập phương chưa từng tiếp xúc nghe rất lạ, xong khoá lễ họ đến xin cúng dường “Chư Hòa thượng chứng cho để chúng con được phước” (ở đây họ cúng chỉ toàn tờ 200 đồng và xôi gà). Chúng tôi chỉ nhận lễ cho họ vui và bảo cho họ biết là chúng tôi thuần ăn chay…

Sau khi nghỉ ngơi lấy sức, chúng tôi tiếp tục khởi hành vượt qua những dốc đá cheo leo rất dễ bị trợt chân té ngã, có anh thanh niên nọ bị xẩy chân lăn hơn 10 mét thì mặt mày máu me không còn nhận ra người. Chúng tôi bước từng bước trong chánh niệm, vượt qua mấy quả đồi đến tượng An Sinh Vương, tương truyền đây là vị lương y người Trung Hoa sang hái thuốc và tu thiền chứng đạo, đứng thị tịch hoá thạch. Chúng tôi cố lấy hết sức bình sinh của mình, triệu tập đội quân chân tay cơ bắp vì nó đã tản cư để đến chùa Đồng (cổng Trời) – đây là nơi cầu nguyện linh thiêng nhất của nước ta(?). Chúng tôi vượt hết chặng đường cuôi cùng đến chùa Đồng, nơi đây treo các đại hồng chuông xung quanh chùa làm bằng đồng đặc trên chóp đá thờ tam tổ Trúc Lâm (Đệ nhất tổ Điều Ngự Giác Hoàng Trần Nhân Tông, đệ nhị tổ Pháp Loa và đệ tam tổ Huyền Quang). Những cơn gió nhẹ đâu đây nghe tiếng bài thơ trầm hùng giữa núi rừng cô tịch:

Cư trần lạc đạo thả tuỳ duyên
Cơ tắc xan hề khốn tắc miên
Gia trung hữu bảo hưu tầm mích
Đối cảnh vô tâm mạc vấn thiền.
(Trích hội thứ 10, Cư trần lạc đạo phú).

Ý nghĩa bài kệ này cũng là nguyên tắc tu tập của thiền phái Trúc Lâm Yên Tử, sống đời vui đạo, không hạn chế đối tượng ở bất kỳ hòan cảnh nào cũng tu thiền, áp dụng thiền. Đây là điểm mới được đúc kết tinh hoa từ các dòng thiền quá khứ tạo thành nét đặc thù của thiền tông Việt Nam. Nếu chúng ta luôn sống trong chánh niệm tỉnh thức thì sẽ nắm bắt tự tánh của vạn vật chứng đạt giác ngộ giải thoát, thấy được pháp thân của đức Phật. Đến đây du khách tận hưởng được hương vị của thiền gia và ngắm phong cảnh hữu tình làm rung động nhiều nhà thi sĩ cổ kim:

Non xanh một giải mênh mông
Màn sương trắng xoá, bềnh bồng mây trôi
Chuông chùa vang vọng tinh khôi
Giật mình tỉnh mộng, sáng soi tâm hồn.

Mọi thù hằn xoá sạch, tham vọng tiêu tan, si mê chạy trốn chỉ còn lại ta với ta, ta với vũ trụ vạn hữu bao la; tiểu ngã trở về với đại ngã, giữa muôn trùng núi non, bạt ngàn xa thẳm, mây lượn phủ giăng, cực lạc trần gian đây có phải…

Tịnh độ là lòng trong sạch
Chớ còn ngơ hỏi đến Tây Phương
Di Đà là tính sáng soi
Mựa phải nhọc tìm về cực lạc.
(Trích hội thứ hai, Cư trần lạc đạo phú)

Tôi y áo trang nghiêm dâng ngũ phần chân hương cầu nguyện chư Phật, chư Bồ tát, chư Hiền Thánh Tăng, chư liệt vị tổ sư Trúc Lâm Yên Tử chứng minh, nguyện cho những ai chưa đủ phước duyên đảnh lễ Tứ Động Tâm ở Ấn Độ thì ít nhất được một lần lên Yên Tử đảnh lễ đức Điều Ngự Giác Hoàng để thăng hoa trên con đường tu tập.

Покупка по звонку намного эффективней, вы сможете проконсультировать клиента перед покупкой, описать наиболее яркие стороны товара или услуги Topodin, Если сезон начинается в июне, активность клиентов начинается в апреле, а на раскрутку сайта по нужным запросам уйдет 3 месяца, разумно начинать ее не позже февраля


Các bài viết khác

Đặc điểm các tông phái Phật giáo Nhật Bản

Đặc điểm các tông phái Phật giáo Nhật Bản

Chân ngôn chính là cái thể hiện chân lý tuyệt đối của vũ trụ, là lời dạy của đức Đại Nhật Như Lai, là giáo thuyết Tức Thân Thành Phật (thành Phật ngay nơi thân nầy). Chân Ngôn Tông cho rằng ngay trong đời hiện tại có thể thành Phật. Hằng ngày sáng tối siêng năng chỉnh trang bàn thờ Phật...

Nguồn gốc Phật giáo

Nguồn gốc Phật giáo

Đại Bồ-đề hội là một đoàn thể rất có thế lực trong công cuộc vận động phục hưng Phật giáo ở Ấn Độ hiện thời. Sáng lập vào năm 1891, chi bộ đều có đặt ở các chỗ như là Nữu-ước, Luân Đôn, v.v... Sự bố giáo hầu khắp Âu Mỹ. Rồi đến toàn Tích Lan Phật giáo đại hội...

Mạn đàm về chiếc bao lì xì và bàn tay của thiền sư Ma Tuyến

Mạn đàm về chiếc bao lì xì và bàn tay của thiền sư Ma Tuyến

Tập quán lì xì của người Việt chúng ta thực sự bắt nguồn từ một truyền thống lâu đời của Trung Quốc, và không nhất thiết là chỉ dành riêng cho trẻ con vào dịp Tết mà còn cho cả người lớn trong các dịp lễ lạc và giao tiếp xã hội quanh năm...

Bí ẩn 14 tháp cổ Chàm trên đất Tây Sơn – Bình Định

Bí ẩn 14 tháp cổ Chàm trên đất Tây Sơn – Bình Định Nằm ngay cửa ngõ thành phố Qui Nhơn là hai ngọn tháp đứng sừng sững kề nhau, dân gian gọi là tháp Đôi. Theo các tư liệu xưa còn ghi chép được, tháp Đôi là tháp Hưng Thạnh. Ngày 10/7/1980, tháp Đôi được trùng tu đầu tiên ở Bình Định và được các nhà nghiên cứu xếp vào loại di

Phong trào cải cách Phật giáo  của Đại sư Thái Hư (1890-1947) và sự ảnh hưởng của nó

Phong trào cải cách Phật giáo của Đại sư Thái Hư (1890-1947) và sự ảnh hưởng của nó

Sự hình thành và phát triển của mọi sự vật giống như một thân cây sinh trưởng trong rừng cây, vóc dáng của nó như thế nào đều tùy thuộc vào tự thân và hoàn cảnh chung quanh nó. Sự tồn tại và phát triển của Phật giáo cũng tùy thuộc vào 2 nhân tố tự thân và ngoại cảnh...

Video

Video Clip

Chân dung Tăng già

  • TT. Thích Viên Hoa (1963-2009) - Chùa Phước Long - thị trấn Phú Phong, huyện Tây Sơn, tỉnh Bình Định
  • Nguyễn triều Quốc sư húy Chơn Luận - Phước Huệ (1869-1945), Tổ khai sơn Chùa Phước Long - thị trấn Phú Phong, huyện Tây Sơn, tỉnh Bình Định
  • HT. Thích Mật Hạnh (1923-2015) - Chùa Tân An, Bình Định
  • HT. Thích Quảng Bửu (1944-2016) - Tu Viện Nguyên Thiều, Bình Định
  • HT. Thích Viên Tánh (1958-2018) - Chùa Tây Thiên, Tp. Nha Trang
  • TT. Thích Huyền Châu - Giám viện Viện Phật Học Bồ Đề Phật Quốc, Hoa Kỳ
  • HT. Thích Quảng Thạc (1925-1996), Chùa An Lạc, Sài gòn
  • HT. Thích Tâm Hoàn (1924-1981), Tổ đình Long Khánh, Qui Nhơn
  • HT. Thích Trí Hải (1876-1950), Chùa Bích Liên, Bình Định
  • Tổ sư Nguyên Thiều - Siêu Bạch (1648-1729), Khai sơn Tổ đình Thập Tháp, Bình Định
  • Thiền sư Thích Nhất Hạnh - Làng mai, Pháp quốc
  • HT. Thích Thiện Minh (1922-1978), Thiền viện Quảng Đức, Sài gòn
  • HT. Thích Thiện Hoa (1918-1973), Việt Nam Quốc Tự, Sài gòn
  • HT. Thích Thiện Hòa (1907-1978), Chùa Ấn Quang, Sài gòn
  • Bồ tát Thích Quảng Đức (1897-11 tháng 6 năm 1963) Vị pháp thiêu thân
  • HT. Thích Tịnh Khiết (1890-1973), Chùa Tường Vân, Huế
  • HT. Thích Phước Thành (1918-2013), Chùa Thiên Phước, Bình Định
  • HT. Thích Giác Nhiên (1878-1979), Chùa Thuyền Tôn, Huế
  • HT. Thích Đỗng Minh (1927-2005), Chùa Long Sơn, Nha Trang
  • HT. Thích Hành Trụ (1904-1984), Sài gòn
  • HT. Thích Viên Định, Tổ đình Thập Tháp, Bình Định
  • HT. Thích Huệ Chiếu (1898-1965) , Tổ đình Thập Tháp, Bình Định
  • HT. Thích Trí Hải (1906-1979) - Hà Nội
  • HT. Thích Đôn Hậu (1905-1992), Chùa Thiên Mụ, Huế
  • HT. Thích Huyền Quang (1920-2008), Tu Viện Nguyên Thiều, Bình Định
  • HT. Thích Kế Châu (1922-1996), Tổ đình Thập Tháp, Bình Định
  • HT. Thích Trí Diệu (1916-1982), Chùa Phước Long, Bình Định
  • Hoa sen tánh giác

Câu chuyện bỏ túi

Phật thành đạo

Phật thành đạo

Hãy giải thoát cho nhau thoát khỏi những ràng buộc của tham sân si, cố chấp và tà kiến; hãy mở ra cho nhau những buộc ràng vô lối, những qui ước phàm tục và hãy hiến tặng cho nhau những tự do căn bản và tối thiểu của tâm hồn...

xem các tin khác

Reference Material

Royal patronage of Buddhism during the time of Buddha

Royal patronage of Buddhism during the time of Buddha

Active patronage from different royal houses was a major contributing factor to the growth of Sangha, its missionary activities and successful spread of Buddhism. Admiration for Buddha was obvious when kings and rulers made their claims on his relics after his demise...

xem các tin khác

Góp nhặt lời vàng

Lời vàng của Tổ Qui Sơn

Lời vàng của Tổ Qui Sơn

Nếu mình chưa phải là bậc thượng lưu, vượt thắng bên kia bờ giác thì hãy để tâm nơi giáo pháp, ôn tầm kinh điển, rút ra nghĩa lý tinh hoa, truyền bá tuyên dương, tiếp dẫn hậu lai, đó là cách trả ơn cho Phật tổ...

xem các tin khác

Ẩm thực Phật giáo

Chè trôi nước ngũ sắc

Chè trôi nước ngũ sắc

Đậu xanh ngâm nước vài tiếng cho nở mềm. Sau đó đãi sạch rồi cho vào nồi, đổ nước sâm sấp mặt đậu. Cho nồi đậu lên bếp, đun nhỏ lửa cho đậu chín bở và cạn hết nước...

xem các tin khác

Lượt truy cập

3385931